VerdisGrow India
Scanned from the seed packबियाण्याच्या पाकिटावरून स्कॅन केलेबीज के पैकेट से स्कैन किया

Cucumberकाकडीखीरा

Cucumis sativus
Cucumberकाकडीखीरा
Cool, crunchy and quick: first picking in about 45 daysथंडगार, कुरकुरीत व झटपट: सुमारे 45 दिवसांत पहिली तोडणीठंडा, कुरकुरा और जल्दी तैयार: लगभग 45 दिन में पहली तुड़ाई

Why grow it?हे पीक का घ्यावे?यह फसल क्यों उगाएँ?

Always in demand for salad, raita and snacking, especially in summer and in towns and cities. A quick crop with good returns.सलाड, रायता व खाण्यासाठी नेहमी मागणी, विशेषतः उन्हाळ्यात व शहरांमध्ये. झटपट येणारे, चांगला परतावा देणारे पीक.सलाद, रायता और सीधे खाने के लिए हमेशा माँग, ख़ासकर गर्मी में और शहरों में। जल्दी तैयार होने वाली, अच्छा लाभ देने वाली फसल।

Did you know?तुम्हाला माहीत आहे का?क्या आप जानते हैं?
A cucumber is about 95% water, which is why it feels so cooling in summer.काकडीत सुमारे 95% पाणी असते, म्हणूनच उन्हाळ्यात ती इतकी थंडावा देते.खीरे में लगभग 95% पानी होता है, इसीलिए गर्मी में यह इतनी ठंडक देता है।

At a glanceएका नजरेतएक नज़र में

Best sowing timeपेरणीची योग्य वेळबुवाई का सही समय
Jan–Mar · Jun–Julजाने–मार्च · जून–जुलैजन–मार्च · जून–जुल
Sprouts inउगवणअंकुरण
3–5 days3–5 दिवस3–5 दिन
First pickingपहिली तोडणीपहली तुड़ाई
40–50 days40–50 दिवस40–50 दिन
Care levelकाळजीची पातळीदेखभाल स्तर
Mediumमध्यममध्यम
Ideal temperatureयोग्य तापमानउपयुक्त तापमान
20–30 °C20–30 °से20–30 °से
Sunlightसूर्यप्रकाशधूप
Full sun (6–8 hours)पूर्ण ऊन (6–8 तास)पूरी धूप (6–8 घंटे)
Soilमातीमिट्टी
Well-drained loam rich in compostकंपोस्ट/शेणखताने समृद्ध, चांगला निचरा होणारी पोयटा मातीखाद से भरपूर, अच्छे जल निकास वाली दोमट मिट्टी
Soil pHमातीचा सामू (pH)मिट्टी का pH
6.0–7.06.0–7.06.0–7.0

Growth journeyवाढीचा प्रवासबढ़वार का सफर

Day 0दिवस 0दिन 0
Sowपेरणीबुवाई
Day 3–5दिवस 3–5दिन 3–5
Sproutउगवणअंकुरण
Day ~18दिवस ~18दिन ~18
Vines / plant growsवेल / झाड वाढतेबेल / पौधा बढ़ता है
Day ~30दिवस ~30दिन ~30
Floweringफुलोराफूल आना
Day 40–50दिवस 40–50दिन 40–50
Harvestतोडणीतुड़ाई

When to sow & harvestपेरणी व काढणी कधी?बुवाई व तुड़ाई कब?

SowपेरणीबुवाईHarvestकाढणीतुड़ाई
Janजानेजन
Febफेब्रुफ़र
Marमार्चमार्च
Aprएप्रिअप्रै
Mayमेमई
Junजूनजून
Julजुलैजुल
Augऑगअग
Sepसप्टेंसित
Octऑक्टोअक्टू
Novनोव्हेंनव
Decडिसेंदिस

Step-by-step: how to growटप्प्याटप्प्याने: पीक कसे घ्यावेकदम-दर-कदम: फसल कैसे उगाएँ

1

Prepare the landजमीन तयार कराखेत तैयार करें

Plough 2–3 times to a fine, loose soil. Mix in 8–10 tonnes of well-rotted farmyard manure (FYM) per acre. Make raised beds or ridges so extra water drains away.2–3 वेळा नांगरट करून माती भुसभुशीत करा. एकरी 8–10 टन चांगले कुजलेले शेणखत मिसळा. जादा पाणी निघून जाण्यासाठी गादीवाफे किंवा सरी-वरंबे करा.2–3 बार जुताई कर मिट्टी भुरभुरी बनाएँ। प्रति एकड़ 8–10 टन अच्छी सड़ी गोबर की खाद मिलाएँ। अतिरिक्त पानी निकलने के लिए ऊँची क्यारियाँ या मेड़-नालियाँ बनाएँ।

2

Get the seed readyबियाणे तयार कराबीज तैयार करें

No soaking needed. Use fresh seed straight from the pack and do not crush or chip it. For extra protection against root rot, treat seed with Trichoderma (ask at your agri-input shop).भिजवण्याची गरज नाही. पाकिटातील ताजे बियाणे थेट वापरा; बिया चिरडू किंवा तोडू नका. मुळकुजीपासून संरक्षणासाठी बियाण्यास ट्रायकोडर्मा लावा (कृषी सेवा केंद्रात विचारा).भिगोने की ज़रूरत नहीं। पैकेट से ताज़ा बीज सीधे बोएँ; बीज को कुचलें या तोड़ें नहीं। जड़ गलन से बचाव के लिए बीज को ट्राइकोडर्मा से उपचारित करें (कृषि सेवा केंद्र से पूछें)।

3

Sow the seedबियाणे पेराबीज बोएँ

Make pits or hills 150 cm between rows and 45–60 cm between plants. Put 2–3 seeds in each spot, 2–3 cm deep, cover with soil and water gently.ओळींमध्ये 150 सेमी व रोपांमध्ये 45–60 सेमी अंतरावर खड्डे/आळी करा. प्रत्येक जागी 2–3 बिया 2–3 सेमी खोल टाका, माती झाका व हळुवार पाणी द्या.कतारों के बीच 150 सेमी और पौधों के बीच 45–60 सेमी की दूरी पर गड्ढे/थाले बनाएँ। हर जगह 2–3 बीज 2–3 सेमी गहरे डालें, मिट्टी से ढकें और धीरे से पानी दें।

4

The first two weeksपहिले दोन आठवडेपहले दो सप्ताह

Keep soil moist, not soggy. Seeds sprout in 3–5 days. Fill any gaps with fresh seed within a week. At 2–3 true leaves, keep only the strongest seedling in each spot.माती ओलसर ठेवा, चिखल नको. बिया 3–5 दिवसांत उगवतात. आठवडाभरात रिकाम्या जागी नवे बी टाका. 2–3 पाने आल्यावर प्रत्येक जागी फक्त सर्वात जोमदार रोप ठेवा.मिट्टी नम रखें, कीचड़ नहीं। बीज 3–5 दिन में अंकुरित होते हैं। एक सप्ताह में खाली जगह पर नया बीज डालें। 2–3 पत्ते आने पर हर जगह सिर्फ़ सबसे मज़बूत पौधा रखें।

5

Weed and feedखुरपणी व खत व्यवस्थापननिराई और खाद

Weed at about 20 and 40 days and earth up lightly around the base. FYM at planting; top-dress with nitrogen at 20 days and at first flowering; add a potash-rich feed when fruits start.सुमारे 20 व 40 दिवसांनी खुरपणी करा व बुडाशी हलकी भर द्या. लागवडीवेळी शेणखत; 20 दिवसांनी व पहिल्या फुलोऱ्यावेळी नत्र द्या; फळे लागताना पालाशयुक्त खत द्या.लगभग 20 और 40 दिन पर निराई करें और जड़ के पास हल्की मिट्टी चढ़ाएँ। बुवाई के समय गोबर की खाद; 20 दिन पर और पहले फूल पर नाइट्रोजन दें; फल लगते समय पोटाश वाली खाद दें।

6

Give them supportआधार द्यासहारा दें

When vines start to run (2–3 weeks after sprouting), put up a trellis, net or bamboo stakes. Train vines upward so fruits hang straight, stay clean and get fewer diseases.वेल पसरायला लागल्यावर (उगवणीनंतर 2–3 आठवड्यांनी) मांडव, जाळी किंवा बांबूचा आधार द्या. वेल वर चढवा; फळे सरळ, स्वच्छ राहतात व रोग कमी होतात.बेल फैलना शुरू करे (अंकुरण के 2–3 सप्ताह बाद) तो मचान, जाली या बाँस का सहारा लगाएँ। बेल को ऊपर चढ़ाएँ; फल सीधे, साफ़ रहते हैं और रोग कम लगते हैं।

7

Check your crop twice a weekआठवड्यातून दोनदा पीक तपासासप्ताह में दो बार फसल जाँचें

Look under leaves for insects and spots. Acting early is easy and cheap. See 'Problems & easy fixes' below.पानांखाली किडे व डाग तपासा. लवकर उपाय केल्यास ते सोपे व स्वस्त पडतात. खाली 'समस्या व सोपे उपाय' पाहा.पत्तियों के नीचे कीट और धब्बे देखें। जल्दी उपाय करना आसान और सस्ता होता है। नीचे 'समस्याएँ व आसान उपाय' देखें।

8

Start harvestingतोडणी सुरू करातुड़ाई शुरू करें

From about day 40. Cut with a little stalk every 1–2 days in the morning. Keep cool and sell the same day if possible.सुमारे 40 व्या दिवसापासून. सकाळी थोड्या देठासह दर 1–2 दिवसांनी तोडा. थंड ठिकाणी ठेवा; शक्य असल्यास त्याच दिवशी विका.लगभग 40 वें दिन से। सुबह थोड़े डंठल सहित हर 1–2 दिन में तोड़ें। ठंडी जगह रखें; हो सके तो उसी दिन बेचें।

How to sowपेरणी कशी करावीबुवाई कैसे करें

150 cm · row gap150 सेमी · ओळींतील अंतर150 सेमी · कतार की दूरी45–60 cm · plant gap45–60 सेमी · रोपांतील अंतर45–60 सेमी · पौधे की दूरीTop viewवरून दिसणारे दृश्यऊपर से दृश्य
2–3 cm2–3 सेमी2–3 सेमीdepthखोलीगहराईseedबीबीजSide viewबाजूने दिसणारे दृश्यबगल से दृश्य
Seed depthबियाण्याची खोलीबीज की गहराई
2–3 cm2–3 सेमी2–3 सेमी
Spacing (row × plant)अंतर (ओळ × रोप)दूरी (कतार × पौधा)
150 × 45–60 cm150 × 45–60 सेमी150 × 45–60 सेमी
Seed neededलागणारे बियाणेआवश्यक बीज
1–1.5 kg / acre1–1.5 किलो / एकर1–1.5 किलो / एकर
Expected yieldअपेक्षित उत्पादनअपेक्षित उपज
40–60 quintal / acre40–60 क्विंटल / एकर40–60 क्विंटल / एकर

Water & foodपाणी व अन्नद्रव्येपानी व खाद

Waterपाणीपानी

Water every 2–3 days (daily in peak summer). Keep moisture steady: uneven watering makes fruits bitter and misshapen.दर 2–3 दिवसांनी पाणी द्या (भर उन्हाळ्यात रोज). ओलावा सारखा ठेवा; अनियमित पाण्यामुळे फळे कडू व वाकडी होतात.हर 2–3 दिन में पानी दें (भीषण गर्मी में रोज़)। नमी एक-सी रखें; अनियमित पानी से फल कड़वे और टेढ़े होते हैं।

Food (nutrients)अन्नद्रव्ये (खते)खाद (पोषण)

FYM at planting; top-dress with nitrogen at 20 days and at first flowering; add a potash-rich feed when fruits start.लागवडीवेळी शेणखत; 20 दिवसांनी व पहिल्या फुलोऱ्यावेळी नत्र द्या; फळे लागताना पालाशयुक्त खत द्या.बुवाई के समय गोबर की खाद; 20 दिन पर और पहले फूल पर नाइट्रोजन दें; फल लगते समय पोटाश वाली खाद दें।

Problems & easy fixesसमस्या व सोपे उपायसमस्याएँ व आसान उपाय

Organic first: try neem oil spray (5 ml per litre of water) before any chemical.आधी सेंद्रिय उपाय: कोणत्याही रसायनापूर्वी कडुनिंब तेल (5 मिली प्रति लिटर पाणी) फवारून पाहा.पहले जैविक उपाय: किसी भी रसायन से पहले नीम तेल (5 मिली प्रति लीटर पानी) का छिड़काव करें।

Red pumpkin beetleलाल भुंगालाल कद्दू भृंग

What you seeकाय दिसतेक्या दिखता है

Shiny orange-red beetles chew holes in young leaves and flowers, mostly on seedlings.चमकदार नारिंगी-लाल भुंगे कोवळ्या पानांना व फुलांना छिद्रे पाडतात; रोपावस्थेत जास्त त्रास.चमकीले नारंगी-लाल भृंग कोमल पत्तियों व फूलों में छेद करते हैं; पौध अवस्था में ज़्यादा नुकसान।

What to doकाय करावेक्या करें

Hand-pick in the early morning; spray neem oil; cover seedlings with a light net until 3–4 leaves.सकाळी लवकर हाताने वेचून नष्ट करा; कडुनिंब तेल फवारा; रोपे 3–4 पानांची होईपर्यंत हलक्या जाळीने झाका.सुबह जल्दी हाथ से चुनकर नष्ट करें; नीम तेल छिड़कें; पौधों को 3–4 पत्तों तक हल्की जाली से ढकें।

Downy mildewकेवडामृदुरोमिल आसिता (डाउनी मिल्ड्यू)

What you seeकाय दिसतेक्या दिखता है

Yellow angular patches on top of leaves and grey-purple fuzz underneath, mostly in humid weather.पानांच्या वरच्या बाजूला पिवळे कोनीय डाग व खाली राखाडी-जांभळी बुरशी; दमट हवामानात जास्त.पत्तियों के ऊपर पीले कोणीय धब्बे और नीचे धूसर-बैंगनी फफूँद; नमी वाले मौसम में ज़्यादा।

What to doकाय करावेक्या करें

Avoid overhead watering and crowding; grow on a trellis for airflow; remove infected leaves; ask an expert about a fungicide.वरून पाणी देणे व गर्दी टाळा; हवा खेळती राहण्यासाठी मांडवावर वेल चढवा; रोगट पाने काढा; बुरशीनाशकासाठी तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.ऊपर से सिंचाई व भीड़ से बचें; हवा के लिए बेल मचान पर चढ़ाएँ; रोगी पत्ते हटाएँ; फफूँदनाशक के लिए विशेषज्ञ से पूछें।

Mosaic virusमोझॅक विषाणूमोज़ेक वायरस

What you seeकाय दिसतेक्या दिखता है

Light and dark green patches, crinkled leaves, stunted plants. There is no cure.पानांवर फिक्कट-गडद हिरवे ठिपके, पाने सुरकुतलेली, झाडाची वाढ खुंटते. यावर इलाज नाही.पत्तियों पर हल्के-गहरे हरे धब्बे, सिकुड़े पत्ते, बौने पौधे। इसका कोई इलाज नहीं है।

What to doकाय करावेक्या करें

Uproot and destroy infected plants; control aphids and whitefly (they spread it); always start with clean seed.रोगट झाडे उपटून नष्ट करा; मावा व पांढरी माशी (प्रसार करणारे कीटक) आटोक्यात ठेवा; नेहमी स्वच्छ बियाणे वापरा.रोगी पौधे उखाड़कर नष्ट करें; माहू व सफ़ेद मक्खी (फैलाने वाले कीट) पर नियंत्रण रखें; हमेशा साफ़ बीज से शुरुआत करें।

Ready to harvest? Check these signsकाढणीसाठी तयार? ही चिन्हे पाहातुड़ाई के लिए तैयार? ये संकेत देखें

Cut with a little stalk every 1–2 days in the morning. Keep cool and sell the same day if possible.सकाळी थोड्या देठासह दर 1–2 दिवसांनी तोडा. थंड ठिकाणी ठेवा; शक्य असल्यास त्याच दिवशी विका.सुबह थोड़े डंठल सहित हर 1–2 दिन में तोड़ें। ठंडी जगह रखें; हो सके तो उसी दिन बेचें।

Pro tipsखास टिप्सखास टिप्स

Train vines on a trellis or net: straighter fruits, fewer diseases, easier picking.वेल मांडवावर/जाळीवर चढवा: फळे सरळ, रोग कमी, तोडणी सोपी.बेल को मचान/जाली पर चढ़ाएँ: फल सीधे, रोग कम, तुड़ाई आसान।

Pick regularly. Even one over-ripe fruit tells the plant to stop producing.नियमित तोडणी करा. एकही जास्त पिकलेले फळ राहिल्यास झाड नवी फळे देणे कमी करते.नियमित तुड़ाई करें। एक भी ज़्यादा पका फल रह जाए तो पौधा नए फल देना कम कर देता है।

Mulch with straw or plastic to hold moisture and keep fruits clean.ओलावा टिकवण्यासाठी व फळे स्वच्छ राहण्यासाठी पालापाचोळा/प्लास्टिक आच्छादन करा.नमी बचाने और फलों को साफ़ रखने के लिए भूसे/प्लास्टिक की मल्चिंग करें।

Avoid these mistakesया चुका टाळाइन गलतियों से बचें

Irregular watering: fruits turn bitter, curved or pointed at one end.अनियमित पाणी: फळे कडू, वाकडी किंवा एका टोकाला निमुळती होतात.अनियमित पानी: फल कड़वे, टेढ़े या एक सिरे पर नुकीले हो जाते हैं।

Evening overhead watering: invites downy mildew.संध्याकाळी वरून पाणी देणे: केवडा रोगाला निमंत्रण.शाम को ऊपर से पानी देना: डाउनी मिल्ड्यू रोग को न्योता।

Grow it at home (pot / grow bag)घरी कुंडीत / ग्रो-बॅगमध्ये पिकवाघर पर गमले / ग्रो-बैग में उगाएँ

Use an 18-inch pot or a 25-litre bag with 1–2 plants and a trellis. Water daily in summer.18 इंची कुंडी किंवा 25 लिटरची बॅग, 1–2 रोपे व मांडव. उन्हाळ्यात रोज पाणी द्या.18 इंच का गमला या 25 लीटर का बैग, 1–2 पौधे और मचान। गर्मी में रोज़ पानी दें।

Need help? Talk to usमदत हवी आहे? आमच्याशी बोलामदद चाहिए? हमसे बात करें

Call usफोन कराकॉल करें · +91 7378570149admin@verdisgrowindia.com

More crops from VerdisGrowVerdisGrow ची आणखी पिकेVerdisGrow की अन्य फसलें